Index to botanical names
นวลชมพู
Hamamelidaceae
ไม้ต้น สูงได้ถึง 40 ม. ลำต้นและกิ่งมีช่องอากาศ ใบเรียงเวียน รูปไข่ ยาว 4–12 ซม. เส้นแขนงใบเรียงจรดกัน แผ่นใบด้านล่างมีนวล ก้านใบสีแดง ยาว 0.8–4 ซม. ช่อดอกแบบช่อกระจุกแน่น ออกตามซอกใบ ห้อยลง ล้อมรอบด้วยวงใบประดับ ใบประดับรูปไข่หรือรูปขอบขนานแกมรูปไข่กลับ ยาว 0.3–1.5 ซม. วงนอกใหญ่กว่าวงใน ด้านนอกมีขนสั้นหนานุ่มสีน้ำตาล กลีบเลี้ยงไม่พัฒนา ดอกสีแดงอมชมพู กลีบดอกมีเฉพาะดอกที่อยู่วงนอก แต่ละดอกย่อยมี 1–4 กลีบใน หรือไม่มี รูปใบพาย ยาว 1.2–1.8 ซม. เกสรเพศผู้ 6–11 อัน ก้านชูอับเรณู ยาว 1–1.5 ซม. อับเรณูมี 4 พู รังไข่ติดกึ่งใต้วงกลีบ เกลี้ยง เกสรเพศเมีย 2 อัน ผลแห้งแตกเป็นกระจุกแน่น กลม เส้นผ่านศูนย์กลาง 2–2.5 ซม. เมล็ดรูปรี ยาว 3–5 มม. เมล็ดที่สมบูรณ์มีปีกแคบ ๆพบที่จีนตอนใต้ พม่า เวียดนาม คาบสมุทรมลายู และสุมาตรา ในไทยพบทางภาคตะวันตกเฉียงใต้ที่แก่งกระจาน จังหวัดเพชรบุรี และภาคใต้ที่นราธิวาส ขึ้นตามพื้นที่ทดแทนในป่าดิบชื้น และป่าดิบแล้ง ความสูงถึงประมาณ 1000 เมตรสกุล Rhodoleia Champ. ex Hook. อยู่ภายใต้วงศ์ย่อย Exbucklandoideae ร่วมกับสกุล Exbucklandia มีประมาณ 10 ชนิด ชื่อสกุลมาจากภาษากรีก “rhodo” สีแดง และ “leios” เรียบ ตามลักษณะของกลีบดอก
ชื่ออื่น แดงพะเนิน, นวลชมพู (ทั่วไป)
นวลชมพู: แผ่นใบมีนวลด้านล่าง ช่อดอกออกตามซอกใบ ดอกติดกันเป็นช่อกระจุกแน่น ล้อมรอบด้วยวงใบประดับ กลีบดอกมีเฉพาะดอกที่อยู่วงนอกสุด (ภาพ: Christian Puff, ปรีชา การะเกตุ)
Suddee, S. and D.J. Middleton. (2003). Rhodoleia (Hamamelidaceae), a new generic record for Thailand. Thai Forest Bulletin (Botany) 31: 132–135.