สารานุกรมพืชในประเทศไทย (ฉบับย่อ)
(Concise Encyclopedia of Plants in Thailand)


หมวดตัวอักษร 


Index to botanical names


ค้นหาคำศัพท์
ค้นหาคำศัพท์   

ทองประกายแสด

ทองประกายแสด
วันที่ 15 พฤศจิกายน 2559

Byrsonima crassifolia (L.) Kunth

Malpighiaceae

ไม้พุ่มหรือไม้ต้น ส่วนมากสูง 5–10 ม. กิ่งอ่อนมีขนหนาแน่น ใบเรียงตรงข้าม รูปรี รูปไข่ หรือแกมรูปขอบขนาน ยาว 5–17 ซม. แผ่นใบมีขนด้านล่าง ก้านใบยาว 1–1.5 ซม. ช่อดอกแบบช่อกระจะแคบ ๆ ออกตามปลายกิ่ง ยาว 7–20 ซม. กลีบเลี้ยง 5 กลีบ ติดทน ด้านนอกมีต่อมขนาดใหญ่ 2 ต่อม ดอกสีเหลือง เปลี่ยนเป็นสีส้มหรือแดง มี 5 กลีบ คล้ายรูปปากเปิด 4 กลีบด้านข้างรูปถ้วย มีก้านเรียวสั้น ๆ ยาวประมาณ 8 มม. รวมก้าน กลีบบนขนาดเล็กกว่าเล็กน้อย ก้านกลีบหนา เกสรเพศผู้ 10 อัน เชื่อมติดกันที่โคน มีขนสั้นนุ่ม ก้านชูอับเรณูสั้น อับเรณูยาวประมาณ 3 มม. เกสรเพศเมีย 3 อัน รูปลิ่มแคบ ยาวกว่าเกสรเพศผู้เล็กน้อย ติดทน ผลสดผนังชั้นในแข็ง รูปรีกว้าง ยาวประมาณ 1 ซม. สุกสีเหลือง ไพรีนมี 1–3 เมล็ด

มีถิ่นกำเนิดในอเมริกากลางและอเมริกาใต้ เป็นไม้ประดับ ผลใช้ทำเครื่องดื่มของเมาหรือไอศกรีม กิ่งสดมีพิษใช้เบื่อปลา

สกุล Byrsonima Rich. ex Kunth มีประมาณ 135 ชนิด พบในอเมริกาเขตร้อน ชื่อสกุลมาจากภาษากรีก “byrsa” ซ่อน และ “nema” เส้นด้าย ตามลักษณะเปลือกของพืชบางชนิด

ชื่อพ้อง  Malpighia crassifolia L.

ชื่อสามัญ  Golden spoon, Nance, Savanna serrette, Wild cherry, Wild craboo

ชื่ออื่น   ทองประกายแสด, พวงทองดำ (ทั่วไป)

ทองประกายแสด: ช่อดอกแบบช่อกระจะแคบ ๆ ออกตามปลายกิ่ง กลีบเลี้ยงด้านนอกมีต่อมขนาดใหญ่ 2 ต่อม ดอกสีเหลืองเปลี่ยนเป็นสีส้มหรือแดง กลีบดอกคล้ายรูปปากเปิด มีก้านกลีบ กลีบรูปถ้วย (ภาพ: ราชันย์ ภู่มา)



เอกสารอ้างอิง

Staples, G.W. and D.R. Herbst. (2005). A tropical garden flora. Bishop Museum Press, Honolulu, Hawai`i.