สารานุกรมพืชในประเทศไทย (ฉบับย่อ)
(Concise Encyclopedia of Plants in Thailand)


หมวดตัวอักษร 


Index to botanical names


ค้นหาคำศัพท์
ค้นหาคำศัพท์   

ตานฟัก

ตานฟัก
วันที่ 31 ตุลาคม 2559

Argyreia roxburghii (Sweet) Choisy

Convolvulaceae

ไม้เถาล้มลุก ยาวได้ถึง 4 ม. ลำต้นมีขนขาวกระจาย มีขนยาวสีเงินตามแผ่นใบด้านล่าง ใบประดับ และกลีบเลี้ยงด้านนอก ใบรูปไข่กว้างหรือเกือบกลม ยาว 7–19 ซม. ก้านใบยาว 3–9 ซม. ช่อดอกแบบช่อกระจุกแยก 2 แขนง ก้านช่อสั้นหรือยาวได้ถึง 10 ซม. ใบประดับช่วงโคนคล้ายใบ รูปไข่กว้าง ยาว 4–7 ซม. ติดทน ใบประดับและใบประดับย่อยรูปขอบขนาน ยาว 1.2–2 ซม. ร่วงเร็ว ก้านดอกสั้น กลีบเลี้ยงกลีบนอก 3 กลีบ รูปรี ยาว 1–1.2 ซม. กลีบคู่ในรูปไข่ขนาดเล็กกว่า ขยายพับและงอกลับในผล ดอกรูปแตร สีชมพูหรือม่วงอ่อน ปากหลอดสีเข้ม ยาว 5–6.5 ซม. เกสรเพศผู้ยาวไม่เท่ากัน ยาว 1.6–2.4 ซม. ที่จุดติดบนหลอดกลีบมีต่อมขน จานฐานดอกรูปวงแหวน รังไข่เกลี้ยง ผลเส้นผ่านศูนย์กลาง 1.3–1.5 ซม. สุกสีเหลืองหรือดำ (ดูข้อมูลเพิ่มเติมที่ เครือพุงหมู, สกุล)

พบที่อินเดีย เนปาล พม่า และภาคเหนือของไทยที่เชียงใหม่ ลำปาง และตาก ขึ้นใต้ร่มเงาหรือชายป่าเต็งรัง และป่าเบญจพรรณ ความสูง 100–400 เมตร

ชื่อพ้อง  Ipomoea roxburghii Sweet

ชื่ออื่น   ตานฟัก (เชียงใหม่); มะลานฟัก (ภาคเหนือ)

ตานฟัก: มีขนยาวสีเงินตามแผ่นใบด้านล่าง ช่อดอกแบบช่อกระจุกแยก 2 แขนง ดอกรูปแตร สีชมพูหรือม่วงอ่อน ด้านในมีสีเข้ม กลีบเลี้ยงติดทน พับงอกลับ (ภาพ: ปรีชา การะเกตุ, ราชันย์ ภู่มา)



เอกสารอ้างอิง

Staples, G. and P. Traiperm. (2010). Convolvulaceae (Argyreia). In Flora of Thailand Vol. 10(3): 364–365.