สารานุกรมพืชในประเทศไทย (ฉบับย่อ)
(Concise Encyclopedia of Plants in Thailand)


หมวดตัวอักษร 


Index to botanical names


ค้นหาคำศัพท์
ค้นหาคำศัพท์   

ตะคล้อยย่าน

ตะคล้อยย่าน
วันที่ 31 ตุลาคม 2559

Aganosma wallichii G.Don

Apocynaceae

ไม้เถา น้ำยางสีขาว กิ่งแก่มีช่องอากาศ มีขนสั้นนุ่มตามกิ่ง ช่อดอก กลีบเลี้ยง และปลายกลีบดอกด้านนอก ใบเรียงตรงข้าม รูปรี ยาว 6–14.5 ซม. ก้านใบยาว 0.8–1.5 ซม. ช่อดอกแบบช่อกระจุกแยกแขนงสั้น ๆ ออกที่ปลายกิ่ง ยาว 5.5–19.5 ซม. ก้านดอกยาว 0.8–1.7 ซม. กลีบเลี้ยง 5 กลีบ รูปใบหอก ยาว 1.4–2.3 ซม. ปลายแหลมยาว มีต่อมประปรายที่โคนหรือไม่มี ดอกรูปดอกเข็ม กลีบเรียงซ้อนทับด้านขวาในตาดอก หลอดกลีบยาว 0.8–1.4 ซม. ปากหลอดกลีบเกลี้ยง ปลายแยกเป็น 5 กลีบ รูปไข่กลับ ยาวเท่า ๆ หลอดกลีบ ปลายตัด ไม่มีกะบัง เกสรเพศผู้ติดใกล้โคนหลอดกลีบดอกด้านใน จานฐานดอกยาวกว่ารังไข่ ยาว 2–3 มม. ปลายเรียวแคบ จักตื้น ๆ 5 แฉก มี 2 คาร์เพล เชื่อมติดกันตอนปลายจรดก้านเกสรเพศเมีย มีขนสั้นนุ่ม เกสรเพศเมียยาวประมาณ 5 มม.

พบที่พม่า คาบสมุทรมลายู และภาคใต้ของไทย ขึ้นตามชายป่าดิบชื้น ความสูงถึงประมาณ 400 เมตร

สกุล Aganosma (Blume) G.Don มี 8 ชนิด ในไทยมี 6 ชนิด ชื่อสกุลมาจากภาษากรีก “aganos” หลงใหล และ “osme” กลิ่นหอม หมายถึงดอกมีกลิ่นหอม

ชื่ออื่น   เขาฮาย (ปัตตานี); ตะคล้อยย่าน, เถามันแดง (สุราษฎร์ธานี)

ตะคล้อยย่าน: กลีบเลี้ยง 5 กลีบ รูปใบหอก ปลายแหลมยาว ดอกรูปดอกเข็ม ปากหลอดกลีบเกลี้ยง กลีบรูปไข่กลับ ยาวเท่า ๆ หลอดกลีบ ปลายตัด ไม่มีกะบัง (ภาพ: ราชันย์ ภู่มา)



เอกสารอ้างอิง

Middleton, D.J. (1999). Apocynaceae. In Flora of Thailand Vol. 7(1): 108–110.